Leren is een loterij

Ken jij Adolf Huske? In 1726 bedacht hij de Staatsloterij en kreeg daarvoor 500 euro. Schrijftrainers en docenten kunnen veel van Adolf leren.

   

De Staatsloterij motiveert. Enorm. Elk jaar weer kopen massa's mensen belachelijke aantallen lootjes. En dat is vreemd. Hoezo vreemd? De loterij werkt omdat deelnemers meer betalen dan er aan prijzen wordt uitgekeerd. Meedoen is rationeel gezien niet logisch. Of wel?

 

Bij onderwijs is het precies andersom. Studenten klagen, zitten te gapen of kijken op hun mobiele telefoon. Terwijl onderwijs ze veel oplevert. Meer kans op werk of een hoger salaris. Meedoen lijkt rationeel gezien logisch.

 

Op 25 november geef ik een Schrijfcarrousel-workshop. Dan leg ik uit hoe je een les, een training of een workshop met verrassend kleine aanpassingen structureel motiverend maakt. Ik geef je nu alvast een tip.

 

Bij de loterij staat de prijs die je wint niet vantevoren vast, maar je investering wel. Je kiest zelf of je een lot koopt voor 3 euro, voor 15 euro of voor 150 euro. Het wordt niet plotseling anders en de regels blijven hetzelfde.

 

Veel trainers en docenten veranderen tussentijds de regels wel. Het resultaat: voor de student is onduidelijk welke investering van hem wordt gevraagd. Schrijf een tekst (investering 1). Laat je buurman feedback geven op je tekst (investering 2). Verbeter je tekst (investering 3). Lees nu je tekst voor aan de hele groep (investering 4 met een verhoogd sociaal risico). En de beloning? De docent zegt dat je een goede poging deed, maar dat je tekst nog niet het gewenste niveau heeft. Natuurlijk zal de docent zijn oordeel nog wel onderbouwen met argumenten. Daar heb je wel wat aan, maar het is geen geldprijs van 14,3 miljoen euro.

 

 

Lees meer over de workshop van 25 november of schrijf je direct in. Als je dat voor 11 oktober doet, krijg je 30 procent korting.

 

Wil je weten waar het mis gaat bij de docent in het bovenstaand voorbeeld die vier investeringen vraagt? Lees verder.

 

Hoe zit het nu met motivatie? Zet honden in een hok met een rode knop en elke keer als ze er met hun kop tegenaan duwen, komt er een bakje met voer. Wat er gebeurt: uiteindelijk verliezen de honden hun interesse in de rode knop. Maar als er soms wel en soms geen voer komt, blijven de honden op de rode knop duwen. Als je bij aankoop van een staatslot altijd 14,3 miljoen euro wint, dan verliest de Staatsloterij niet alleen een hoop geld, maar, hoe gek het misschien ook klinkt, de aantrekkingskracht van de lootjes zal afnemen en mensen kopen minder lootjes.

 

Hoe werkt het in het onderwijs? Je moet ten eerste weten wat studenten zien als een beloning. Voor de een is het aandacht, voor een ander kennis, voor weer een ander een hoog cijfer. Dat is voor iedereen anders. Mensen zijn verschillend gemotiveerd. Vervolgens moet je die beloningen vaak aanbieden, maar niet altijd. En voor 99 procent van de docenten en trainers geldt dat ze de doorloopsnelheid van hun beloningen ernstig moeten verhogen. Kortere feedbackcycli, meer motivatiestijlvariatie, meer soorten beloningen en meer beloningen.

 

Je moet ten tweede weten wat studenten zien als een investering. Bij de loterij is het simpel. De investering is geld. Maar wat is het bij onderwijs? Tijd is een grote investering. Maar niet de belangrijkste. De belangrijkste is sociaal risico. Feedback geven op de tekst van een medestudent is zo'n voorbeeld van een handeling die sociaal risico oplevert. Wat als de feedback niet deugt? Wat als de feedback de ander kwetst? Wat als...

 

De oplossingen zijn bizar eenvoudig. Beloning variëren en investering zo aanpassen dat de student zelf een besluit moet nemen een investering te doen. Net zoals de hond zelf besluit zijn kop tegen een knop aan te duwen. Om dat voor elkaar te krijgen volstaan kleine aanpassingen in je werkwijze als trainer. Maar je moet wel weten hoe het werkt. Johan Cruijff zegt dan: 'Je gaat het pas zien als je het doorhebt.'

 

Als je ‘het’ eenmaal doorhebt, zeg je als docent of trainer nooit meer: 'Peter heeft moeite een goede titel te bedenken, wie heeft een tip voor Peter?' Als je het nog niet doorhebt, vraag je je af wat er problematisch is aan die vraag. Als je het eenmaal doorhebt, dan gaat er een wereld voor je open omdat studenten ineens voor je gaan werken. En hard ook.