Drie blunders

De schrijfvaardigheid van anderen verbeteren? Vermijd dan de onderstaande fouten. Ze zorgen er namelijk voor dat deelnemers de hakken in het zand zetten, niet meedoen en initiatief in de koelkast zetten. Hier de top 3 van meest gemaakte fouten.

 

Fout 1: feedback geven zonder toestemming

Een taalexpert had voor een workshop teksten opgevraagd van alle deelnemers. En gekregen van ongeveer de helft. Aan het begin van de dag deelde ze een kopie uit van de tekst van een van de deelnemers. Met daarnaast een bewerking van de tekst. In de bewerking waren alle lijdende vormen vervangen door actieve formuleringen. De bewerkte tekst was vlotter leesbaar en korter. Beter. De taalexpert had er veel werk in gestoken. Maar toch... de deelnemers kwamen niet meer in beweging die dag.

 

Waarom moet je dit niet doen? Veiligheid gaat voor alles. De deelnemers hebben in vertrouwen een tekst van eigen hand gegeven. Toen ze die gaven, was er niet bij verteld dat die tekst mogelijk bewerkt zou worden en getoond zou worden aan andere deelnemers. Deelnemers, in dit geval ook nog werkzaam bij hetzelfde bedrijf, liepen het sociale risico dat voor hun collega's zichtbaar werd wat ze niet konden.

Fout 2: feedback laten geven zonder toestemming

Dezelfde taalexpert wilde de deelnemers trainen in actief schrijven. Ze wilde de deelnemers daarom vragen om de lijdende vormen in hun eigen teksten te vervangen. Maar de taalexpert had niet van iedereen een tekst. Daarom had ze voor de deelnemers die geen tekst hadden ingeleverd een kopie gemaakt van de tekst van een collega. Sommige deelnemers moesten nu in de tekst van een collega de passieve formuleringen vervangen, anderen in hun eigen tekst.

 

Waarom is dit niet handig? De taalexpert plaatst de deelnemers voor een lastig dilemma. Als ze erin slagen de opdracht goed uit te voeren, dan verbeteren ze waarschijnlijk de tekst van een collega. Maar dan wijzen ze die collega, expliciet of impliciet, op een fout. Sociaal gezien niet handig. Als ze er niet in slagen de opdracht adequaat uit te voeren, dan is de kans groot dat dit zichtbaar wordt voor andere deelnemers. In elk geval voor één deelnemer: de auteur van de tekst is vast benieuwd wat er met zijn tekst is gedaan.

 

Of de deelnemer de opdracht nu wel of niet adequaat uitvoert: in beide gevallen is er een risico op sociale onveiligheid. Een oplossing waar veel deelnemers dan voor kiezen: niets doen.

Fout 3: feedback opvatten als fouten opsommen

Op de radio was eens een beroemde pianist die een muziekstuk had uitgekozen. Na dat muziekstuk werd hem gevraagd waarom hij juist dit had uitgekozen. Hij zei: 'Deze uitvoering is zo goed, dat kun je niet leren.' Nu snap ik wel dat de pianist vooral zijn bewondering wilde uitdrukken. Maar toch. Ik kon een glimlach niet onderdrukken. je kunt namelijk ook niet zo leren pianospelen als ik. Dat zal zelfs een virtuoos als Wibi Soerjadi niet lukken. Alleen... ik zal ook niemand aanraden om mijn spel aan te leren. Ik heb lang geleden een paar jaar pianoles gehad, maar ik bak er weinig van.

 

Van iemand die goed kan pianospelen kun je veel leren. Bij iemand met veel kwaliteiten is het makkelijk om kwaliteiten te herkennen. Om toch kwaliteit te herkennen in het spel van iemand met weinig vaardigheden (iemand als ik) heb je een meester nodig die het vak beheerst. 

 

Als je deelnemers in een workshop, een les of een training hebt en je kunt in hun werk geen kwaliteit zien, dan toon je daarmee je gebrekkige vaardigheden. Er zijn weinig mensen die zich daar heel expliciet bewust van zijn, maar je deelnemers voelen dat genadeloos aan. Een ware meester toont anderen hun eigen kracht.

 

In een training alleen maar laten zien wat de deelnemers fout doen, dat werkt niet. Geeft de deelnemers niet het gevoel dat ze in veilige handen zijn.

Wat hebben deelnemers nodig

Om een training te laten slagen hebben deelnemers veiligheid nodig. Dat betekent dat je daar soms tijd in moet steken. Je moet laten zien waarom de training nodig is en je moet de deelnemers laten zien dat je het doel van de training behaalt zonder hun (sociale) veiligheid in gevaar te brengen. Als je dat doet, dan wordt leren een feest.

 

Wil je elke maand een tip ontvangen waarmee je je schrijftraining verbetert, vul dan hieronder je naam en e-mailadres in:

 

* verplicht veld